Biosphere: rau ib thaj tsam ntawm lub biosphere. Muaj pes tsawg leeg ntawm lub biosphere thiab cov ciam teb. Lub sab sauv ciam ntawm lub biosphere

Lub biosphere yog xav tau ib tug plhaub ntawm lub ntiaj teb, nyob hauv Npanpiloo los ntawm muaj sia nyob uas nquag hloov nws thoob plaws nws lub neej.

Keeb kwm ntawm txoj kev tshawb

Lub tswvyim ntawm tus biosphere li cov nyob cheeb tsam muaj nkag mus rau hauv science Zhan Batist De Lamarck nyob rau hauv thawj ib nrab ntawm cov XIX caug xyoo. Nws yog nws leej twg tuaj ze tshaj rau nws to taub. Tab sis lub sij hawm twb coined los ntawm Austrian paub txog Edward Suess. Nws ua hauj lwm nyob rau hauv lub teb ntawm geology thiab biosphere to taub los ntawm cov totality ntawm tag nrho cov kab mob. Tam sim no, cov ntsiab lus ntawm lub sij hawm "biota". Suess nthuav nws hypothesis thiab kev tshawb fawb tau nyob rau hauv lub npe nrov treatise "Lub Ntsej muag ntawm lub ntiaj teb", uas qhia txog cov geology ntawm lub Alps.

Cov niaj hnub tswvyim ntawm tus biosphere formulated Lavxias teb sab neeg kawm xaij geochemist uas muaj ib tug encyclopedic paub nyob rau hauv ntau lub teb ntawm science - Vladimir Ivanovich Vernadsky. Raws li ib tug xib fwb ntawm mineralogy ntawm Moscow University, nws tau los ua tus sau ntawm "Biosphere" kuj zoo kawg ua hauj lwm, luam tawm nyob rau hauv 1926. Nws yog nyob rau hauv no ua hauj lwm, nws muab tus thawj ncauj lus kom ntxaws txhais ntawm no lub sij hawm.

V. Vernadsky rightly ntseeg hais tias cov biosphere - yog ib tug loj concentric thaj tsam ntawm lub ntiaj teb, uas plays lub luag hauj lwm ntawm lub ntsiab geochemical quab yuam. Yog li, nws yog ib qhov chaw nyob qhov twg lub neej tshwm sim nyob rau lub sij hawm ntawd los yog puas tau muaj, uas yog, rau cov biosphere yog tsiag ntawv los ntawm muaj sia nyob los yog lawv metabolic khoom.

Lub hom tshuaj nyob rau hauv lub biosphere

V. I. Vernadsky distinguishes ob peb hom ntaub ntawv uas ua lub hauv paus ntawm lub biosphere.

1. Ua tau lub neej yeeb tshuaj, uas yog tsim los ntawm ib tug txheej ntawm cov kab mob no.
2. As-ham uas yog tsim thaum lub sij hawm thiab tom qab cov kev ua ntawm tus kab mob no seem. Nws yog hais txog atmospheric gases, thee, roj thiab thiaj li nyob.
3. Inert cov ntaub ntawv uas uas yog tsim tsis muaj cov kev pab ntawm cov kab mob no.
4. Bioinert tshuaj - ib tug compound uas ua los ntawm cov kev ua ntawm tus kab mob no nyob rau hauv nrog abiogenic dab.

biosphere thaj tsam yog txiav txim nyob rau hauv raws li nrog lub xub ntiag ntawm lub saum toj no plurality ntawm tshuaj nyob rau hauv lub ntiaj teb zoo li.

Nyob teeb meem nyob rau hauv lub biosphere

Nws yog pom tseeb tias qhov yooj yim zog dab thiab geochemical npaj mus nrog cov obligatory kev koom tes ntawm nyob teeb meem. V. I. Vernadsky formulated lub tswvyim ntawm nws. Nyob teeb meem - tag nrho cov uas muaj sia nyob muaj nyob rau lub sij hawm, ib tug tib txheej Cheebtsam, uas yog qhia nyob rau hauv lub elemental tshuaj nyob tus yeees, qhov hnyav thiab lub zog.

Lub ntsiab khoom teejtug uas yog nyob teeb meem yog txoj kev vim lub kev sib raug zoo nrog cov ib puag ncig tas li as txaus. Cov kwj tsim thaum lub sij hawm ua tsis taus pa, kev noj haus, tu tub tu kiv. Nyob rau hauv qhov ntsiab lus teb, qhov tseem ceeb heev functions ntawm cov kab mob no yuav suav hais tias raws li ib tug haib planetary geological cim ntawm tus txheej txheem.

Cob phum tsiv teb tsaws ntawm cov tshuaj hais ntawm cov kab mob thiab cov ib puag ncig nyob rau hauv ob qho tib si qhia tsis tu ncua. Yuav ua raws li tus txheej txheem no yog tau ua tsaug rau qhov sib thooj ntawm cov elementary tshuaj nyob tus yeees ntawm cov kab mob no mus rau lub tshuaj nyob tus yeees ntawm lub ntiaj teb ua kiav txhab.

Nroj tsuag nqa photosynthesis, nyob rau hauv lub biosphere tsim complex organic molecules muaj ib tug loj mov ntawm lub zog. Yog li, rau cov neeg ciaj teeb meem accumulates thiab transforms txog lub radiant zog ntawm lub hnub. Tsiv zog yog ua tau vim lub qhov kev loj hlob thiab kev loj hlob. Ceev tu tub tu kiv, raws li rightly xam tau tias yog V. I. Vernadsky, yog tus nqi uas lub zog yog pauv mus rau lub geochemical biosphere.

ib thaj tsam

Ib feem ntawm cov biosphere, nyob rau hauv uas muaj tam sim no muaj sia nyob, hu ua neobiosferoy. Nyob rau hauv lwm yam lus, niaj hnub. Thiab qhov chaw uas yog tsev mus rau lub ancient kab mob yog paleobiosfery.

Tag nrho cov pawg ntawm cov Geosphere ntiaj chaw yog hais txog 2420 billion tons. Qhov no tus nqi yog 200 lub sij hawm qhov loj ntawm lub ntuj kaaj quas lug. Yog li, peb yuav xaus uas lub neej cov ntaub ntawv uas txheej nyob rau hauv tag nrho cov loj Geospheres negligible.

Qhov ntau thiab scale ntawm tej adaptability ntawm tus kab mob no ua rau "vsyudnost lub neej." Nyob beings yog maj tsawm nyob rau hauv lub seas thiab oceans, ces mastered rau daim av. Raws li Vernadsky, muaj pes tsawg leeg thiab ib thaj tsam ntawm lub biosphere yuav hloov tam sim no.

Nws yuav tsum tau muab sau tseg tias, tsis zoo li lwm terrestrial zoo li yuav xav tias tsuas biosphere complex. Nws ua cov kev ua ntawm "cover" ntawm lub neej qhov chaw thiab yog cov vaj tse ntawm ib tug plurality ntawm tus kab mob no, uas tej zaum yuav muaj xws li cov neeg.

biosphere thaj tsam txhais raws li nram no. Nws comprises sab atmospheric tsam, lub sab sauv cheeb tsam ntawm lub lithosphere thiab tag nrho cov hydrosphere. Thiab lub qhov siab ntawm cov cua, yus muaj los ntawm txias, tsis tshua muaj siab, thiab lub depths ntawm lub hiav txwv, lub siab uas yuav ua tau mus 12,000 atmospheres, - tag nrho cov no biosphere. Ib thaj tsam ntawm lub biosphere li ntau vim hais tias ntawm lub heev ntau yam ntawm kub siab tev taus ntawm cov kab mob no.

Nws yuav tsum tau muab sau tseg hais tias muaj tus kab mob uas muaj peev xwm muaj nyob rau hauv vacuo. Txwv rau cov tshuaj yam kev mob ntawm adaptation yog tseem sab heev. Qhov tiag yog lub hav zoov ntawm cov kab mob no, piv txwv li, nyob rau hauv lub qhov tus ntawm ionizing tawg. Kev tshawb fawb qhia tau hais tias ib co hom no thiaj li muaj zog hais tias nyob rau tej kev lawv yeej ua tau txawm nyob sab nraum lub biosphere.

Nyob rau hauv tas li ntawd mus rau cov yooj yim tej yam kev mob, lub neej ntawm tus kab mob no vim cov constancy ntawm qhov tam sim no biogenic atoms.

Lub sab sauv ciam ntawm lub biosphere

muaj nyob rau txawv heights nyob rau hauv ntau qhov chaw ntawm lub ntiaj teb no lub neej nyob rau hauv cov cua. Nyob rau hauv qhov chaw ntawm lub sab qab teb thiab sab qaum teb tug, cov nqi no yog 8-10 km, nyob ze ntawm lub ncaj - 17-18 km, tag nrho lwm cov chaw - 20-25 km. Yog li, lub neej yog lawm ua tus sau nrog xwb lub troposphere - lub sab ib feem ntawm cov cua

Lub cev txwv nthuav tawm ntawm lub neej nyob rau hauv cov cua yog nyob rau hauv qis txwv ntawm lub ozone txheej.

hydrosphere

Hydrosphere tsim dej hiav txwv, seas, pas dej, dej ntws thiab dej khov. Thaum tag nrho cov depths yog lub neej. Cov feem coob ntawm cov uas muaj sia nyob nyob nto khaubncaws sab nraud povtseg thiab nqaum. Tab sis txawm nyob rau hauv ib lub qhov tob ntawm 11.022 meters, lub deepest kev nyuaj siab ntawm lub hiav txwv (Mary), muaj inhabitants. Neobiosfera kuj muaj xws li sediments uas ib zaug tsev mus rau lub ancient creatures.

Lub sab ciam ntawm lub biosphere

Yog hais tias peb tham txog cov lithosphere, cov av, ntawm chav kawm, yog cov feem ntau populous ntawm nws lub txaj, tab sis pom cov hav zoov ntawm lub neej yog npaum li cas ntxaum - kwv yees li 6-7 kilometers underground. Qhov no siv tau, saum toj no tag nrho, sib sib zog nqus fissures thiab tej qhov tsua.

Kab mob inhabiting lub biosphere

Nyob kab mob yog muab faib ua ob pawg, nyob ntawm seb cov qauv ntawm cov ua lub zog yuav tsum tau rau lub neej: autotrophic thiab heterotrophic. Cov vaj tse uas ob pab pawg yog cov Biosphere. biosphere ib thaj tsam yog txhais los ntawm lawv cov tis.

Cov neeg sawv cev ntawm autotrophic kab mob nyob rau hauv lawv cov khoom noj yog tsis txuam nrog lwm yam nyob beings. Qhov no yuav tsum kom lawv tshav ntuj los yog lub zog ntawm tshuaj bonds ntawm inorganic tebchaw. Thiab ces, thiab lwm yam yuav siv tau raws li ib lub hwj chim qhov twg los, thaum lub hwj chim uas lawv tau txais los ntawm mineral tshuaj.

Autotrophs raug muab faib ua ob pab pawg. Nws phototrophs (ntsuab) thiab chemotroph (kab mob). Tus thawj yuav tau mus nyob ua ib ke xwb nyob rau hauv lub nkag mus ntawm tshav ntuj. Tab sis thib ob, los ntawm cov kev siv cov tshuaj sib txuas ntawm ib tug organic xwm raws li ib lub hwj chim qhov twg los, nws yog ntau npaum li cas ntau.

Heterotrophs tooj, raws li qhov chaw ntawm lub zog thiab lub hwj chim yuav tsum tau organic tshuaj uas ua los ntawm lwm yam kab mob. Uas yog, tsis muaj tus ua ntej ua hauj lwm autotrophs lawv lub neej yuav tsis yooj yim sua. Tsiaj txhu thiab cov neeg, raws li ib tug neeg nyob ntawm lub biosphere, yog heterotrophic kab mob.

"Zaj duab xis ntawm lub neej"

Lub unevenness ntawm lub tsev ntawm lub neej - qhov no yog ib tug ntawm cov tseem ceeb nta, uas yog tsiag ntawv los ntawm biosphere. Ib thaj tsam ntawm lub biosphere muaj tus nqi qis tshaj kev ceev ntawm lub neej. Feem ntau cov tseem cai nyob lub hlws ris ntawm yeej. Nyob rau hauv Feem ntau, lub tsev ntawm lub neej nyob rau hauv lub biosphere yog dramatically sis tsis ncaj. V. I. Vernadsky nkag tau rau lub sij hawm "zaj duab xis ntawm lub neej" los piav nrog kev pab los ntawm cov feem ntau densely populated cheeb tsam ntawm lub biosphere. hu rau ciam "av-huab cua." - Nws yog cov thawj ntawm cov films, nws thickness yog li 2 mus rau 3 cm yog sawv cev los ntawm ob hu tsam "cov huab cua-rau-av" -pribrezhnaya sawb thiab cov upwelling tsam. Qhov thib peb cheeb tsam no uas muaj euphotic dej hiav txwv (200 m), m. E. Dawb allergic cheeb tsam ntawm lub hnub ci hluav taws xob.

Yog li, lub neej transforming "lub ntsej muag ntawm lub ntiaj teb," yog inextricably txuas nrog lub tswvyim ntawm "biosphere". Ib thaj tsam ntawm lub biosphere - ib tug ciam teb lub neej.

Spatial-functional koom haum - ib tug mechanism los xyuas kom meej tias "tus geological muaj hnub nyoog ntawm tag nrho cov nyob yam." Txiv neej, raws li ib tug neeg nyob ntawm lub biosphere, nrog rau lwm yam heterotrophic kab mob yog ib tug ncaj koom tes nyob rau hauv lub zog voj voog uas txhawb lub neej nyob rau lub ntiaj teb.